İTO: "Hekimlerin Dinlenme Hakkının Engellenmesi, Hasta

Sayı : YK-8606 25.07.2003
Konu : "Aralıksız çalışma" uygulaması hakkında.

Sayın Başhekim,

Yönetim Kurulu'muza bazı sağlık kuruluşlarında, İstanbul Valiliği'nin 02.07.2003 tarihli genelgesine dayanılarak "aralıksız mesai" uygulamasına geçilmiş olduğuna ilişkin bilgiler ulaşmıştır.

Bilindiği gibi 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 100. maddesi hükmü gereğince; "günlük çalışmanın başlama ve bitme saatleri ile öğlen dinlenme süresi bölgelerin ve hizmetin özelliklerine göre�.illerde Valiler tarafından tespit olunur".

Nitekim İstanbul Valiliği İl Sağlık Müdürlüğü tarafından hazırlanan mesai saatlerinin yeniden düzenlenmesi hakkında genelge 02.07.2003 tarihinde yayımlanmıştır. Buna göre; I. Basamak Sağlık Kuruluşlarında mesai saat 08.00-17.00 arasında II. Ve III. Basamak sağlık kuruluşlarında ise saat 07.30-16.30 arasında olacaktır.

Adı geçen Valilik genelgesinde, "aralıksız çalışma yani yemek ve dinlenme arasının kaldırıldığına ilişkin bir açıklama ve ifade yer almamaktadır. Kaldı ki; 657 sayılı yasanın yukarıda değindiğimiz 100. madde hükmü çerçevesinde de "öğlen dinlenme süresinin" kaldırılması yasaya açık aykırılık anlamına gelecektir. Bu düzenleme aynı zamanda Anayasamızın "dinlenmek çalışanların hakkıdır" düzenlemesini içeren 50. madde hükmüne de aykırı olacaktır. Dolayısıyla genelge ile kastedilenin, "aralıksız çalışma" olduğu varsayımında dahi, "dinlenme hakkı", tüm temel hak ve hürriyetlerde olduğu gibi ancak ve ancak kanunla sınırlanabilir, genelgeyle değil.

Kaldı ki, özellikle İstanbul genelinde sağlık kuruluşları ve dolayısıyla hekimlerin iş yoğunluğunun gözardı edilmemesi gerekir. Maalesef hekimlerimizin bir gün içinde muayene ettiği hasta sayısının dünya standartlarının çok üzerinde olduğu, hastanelerimizin gerekli alt yapı ve teknik donanıma sahip olmamasının hekimlerin yükünü daha da arttırdığı ve yeterli sayıda hekim ve sağlık çalışanın da bulunmadığı bir gerçektir.

Var olan durumun yanı sıra hekimlerin aralıksız çalışması gibi bir uygulamaya geçilmesi halinde yorgunluk ve dikkatsizlikten kaynaklanan pek çok hatanın ortaya çıkabileceği, hizmetin etkin ve verimli yürütülmesinin daha da güçleşeceği açıktır. Bu durum elbette kamusal sağlık hizmetini ve insan sağlığını olduğu gibi, hekimleri de olumsuz etkileyecektir.

Sağlık hizmetinin kesintisizliği, şüphesiz ki sağlık personelinin kesintisiz çalışması anlamına gelmemektedir. Bu nedenle de sağlık hizmetinin kesintisizliğinin, nöbet-rotasyon veya başkaca bir düzenleme ile bütün hekimlerin öğlen dinlenme hakkını kullanacakları şekilde yapılması gerekir ki; gerek Sağlık Bakanlığı'na, gerek SSK'ya bağlı hastanelerde uygulama bugüne kadar bu yönde olmuştur ve olmaya devam etmektedir.

Bu nedenlerle; varolan duruma ilişkin ayrıntılı verilere ulaşabilmek amacıyla Başhekimliğinize başvurmak ve hastanenizdeki uygulama ve mesai saatlerine ilişkin bilgilendirilmeyi talep etmek gereği duyduk.

Gerekli bilginin iletilmesini rica eder, çalışmalarınızda başarılar dileriz.

Saygılarımızla,

Prof. Dr. Gençay GÜRSOY
İstanbul Tabip Odası Başkanı
Yönetim Kurulu Adına